ابن خلدون ( مترجم : آيتى )
290
تاريخ ابن خلدون ( فارسي )
جنگى خود را به صقليه فرستاد و در سال 484 [ 1 ] آن را از دست مسلمانان به در آورد . سپس بر افريقيه و بلاد شام دست يافتند و بيت المقدس را گرفتند . و درنگشان و آمد و شدشان در آن نواحى به دراز كشيد . بعضى گويند : خلفاى عبيدى مصر فرنگان را به اين لشكركشى ترغيب و تحريض كردند ، زيرا دولت سلجوقيان سخت نيرومند شده بود و شام را از آنان گرفته بود و آنان را در مصر به محاصره افگنده بود . پس المستنصر باللّه علوى ، فرنگان را به خروج برانگيخت و پيروزى را در نظرشان آسان نمود تا شايد فرنگان آن اراضى را بگيرند و ميان دولت سلجوقى و ايشان فاصله گردند . فرنگان نيز لشكر بسيج كرده و از راه خشكى به قسطنطينيه آمدند . پادشاه روم آنان را از عبور از خليج منع كرد . تا آنگاه كه شرط او را پذيرفتند و شرطش آن بود كه انطاكيه را پس از تسخير به او تسليم كنند . اين شهر را مسلمانان از مماليك خلفاى مصر گرفته بودند . فرنگان اين شرط قبول كردند . آنان نيز وسايل عبور ايشان را از خليج مهيا ساختند و در سال 490 با عده و عدت تمام از خليج بگذشتند و به بلاد قلج ارسلان [ بن سليمان بن قتلمش ] قدم گذاشتند و او را شكست دادند . قلج ارسلان به بلاد لئون ارمنى گريخت و فرنگان از آنجا رهسپار انطاكيه شدند . باغيسيان يكى از امراى سلجوقى فرمانرواى انطاكيه بود . فرنگان او را محاصره كردند . صاحب حلب و دمشق او را فرو گذاشتند و كس به ياريش نفرستادند ، زيرا مهاجمان گفته بودند جز انطاكيه آهنگ جاى ديگر ندارند . آنان نيز او را واگذاشتند تا حلقهء محاصره بسى سخت و تنگ شد . بعضى از نگهبانان باروهاى شهر نيز خيانت ورزيدند تا يكى از برجها به دست فرنگان افتاد . باغيسيان بگريخت و در اين فرار كشته شد و سرش را نزد ايشان آوردند . ملوكى كه در اين لشكركشى شركت داشتند پنج تن بودند : بالدوين [ 2 ] و گودفروا [ 3 ] و ريموند سنژيلى [ 4 ] و كنت [ 5 ] صاحب رها و بوهموند [ 6 ] صاحب انطاكيه و او سركردهء سپاه بود از اين رو امور انطاكيه را به او سپردند . خبر تسخير انطاكيه به گوش مسلمانان رسيد و از شرق و غرب به جانب او روى نهادند . قوام الدوله كربوقا صاحب موصل در حركت آمد و سپاهيان شام را گرد آورد و به دمشق راند . دقاق پسر تتش و طغتكين اتابك و جناح الدوله صاحب حمص و ارسلان تاش صاحب سنجار [ 7 ] و سكمان بن ارتق و ديگر امرا گرد آمدند و دست اتفاق به يك ديگر دادند و به انطاكيه راندند و سيزده روز شهر را محاصره نمودند . فرنگان كه با ساز و برگ اندكى در شهر بودند . ناتوان شدند و امان خواستند تا از شهر بيرون آيند ولى مسلمانان امان ندادند ، سپس ميان لشكرهاى مسلمانان اختلاف افتاد ، زيرا كربوقا روشى ناستوده پيش گرفته بود و مىخواست
--> [ ( 1 ) ] متن : 480 . [ ( 2 ) ] متن : بردويل . [ ( 3 ) ] متن : كبريرى . [ ( 4 ) ] متن : صنجيل . [ ( 5 ) ] متن : قمص . [ ( 6 ) ] متن : اسمند . [ ( 7 ) ] متن : سنجر .